Stemmen op de verkiezingsdag. Hoe gaat dat in z'n werk?

Op de verkiezingsdag zijn de stembureaus van half acht 's ochtends tot negen uur 's avonds open. Iedereen die stemgerechtigd is, kan dan zijn stem uit brengen. Het stembureau bestaat uit drie leden die door burgemeester en wethouders worden benoemd.

Wie niet zelf kan stemmen, kan iemand anders machtigen. In het stembureau mag geen campagne gevoerd worden.

Wie gaat stemmen, overhandigt de stempas aan de voorzitter. De voorzitter moet naar een legitimatie vragen. Een lid van het stembureau overhandigt een stembiljet. Het stemmen gebeurt in een stemhokje waar de stemgerechtigde op het verkregen stembiljet één van de ronde hokjes rood maakt.

Een stembiljet waarop geen keuze is aangegeven of meerdere kandidaten zijn ingevuld, wordt later bij het tellen van de stemmen ongeldig verklaard. Ook zelf op het biljet schrijven of tekenen, maakt de stem ongeldig, ook als een hokje rood is gemaakt.

De stemming is geheim. De opstelling van de stemhokjes in het stemlokaal moet zo zijn dat niemand kan zien op wie u stemt. Alleen mensen met een lichamelijke beperking mogen hulp krijgen in het stemhokje.

Wanneer het biljet is ingevuld, wordt het weer opgevouwen en in klaarstaande verzegelde stembus gestopt.

Stemmen met rood potlood

Bij het stembureau ontvangt u een stembiljet van een van de stembureauleden. Hierop kunt u in het stemhokje met een rood potlood kiezen voor uw kandidaat. Dit doet u door het vakje voor de naam geheel of gedeeltelijk rood te kleuren. Heeft u uw keuze gemaakt? Dan vouwt u het stembiljet zo op dat uw keuze niet zichtbaar is. Hierna stopt u het stembiljet in de stembus.

De Kieswet schrijft voor dat een stem wordt uitgebracht in het rood. Dat betekent dat het vakje bij de kandidaat waarop gestemd wordt, roodgekleurd moet worden. Het hoeft niet per se een rood potlood te zijn waarmee dit gebeurt, maar een andere kleur maakt het stembiljet ongeldig.

Blanco stemmen

Een blanco stem uitbrengen kan ook. Blanco stemmen heeft het zelfde effect als ongeldig stemmen en feitelijk ook als niet komen stemmen. Wel tellen degenen die blanco stemmen mee voor het opkomstpercentage.

Na het sluiten van het stemlokaal worden onder leiding van de voorzitter van het stembureau de stemmen handmatig geteld. Deze telling is openbaar. Daarna belt de voorzitter de uitslagen naar de  gemeente door. Op basis hiervan maakte het gemeentehuis de voorlopige verkiezingsuitslag bekend. Een medewerker van het stemlokaal brengt de uitslag naar het gemeentehuis, waarna de definitieve verkiezingsuitslag volgt.

Verkeerd ingevuld stembiljet of vergissing

Als u op het stembiljet meerdere vakjes inkleurt of op het formulier tekent of schrijft, is uw stem ongeldig. Heeft u per ongeluk uw stembiljet ongeldig gemaakt of heeft u zich vergist? Dan mag u eenmalig een nieuw stembiljet vragen bij de stembureauleden in het stemlokaal.